Stjórnlagaþing taki til starfa 17. júní

Kosið verður til stjórnlagaþings samhliða sveitarstjórnar­kosningum næsta vor, samkvæmt stjórnarfrumvarpi sem fjármálaráðherra hefur lagt fram á Alþingi. Þingið á að koma saman í síðasta lagi 17. júní 2010, starfa í þremur lotum og ljúka störfum fyrir 17, febrúar. Á þinginu munu sitja 25-31 þjóðkjörinn fulltrúi, sem kjósa á persónukosningu.

Samkvæmt frumvarpinu getur stjórnlagaþing ákveðið að fjalla um þau atriði sem það sjálft kýs en frumvarpið tiltekur nokkur verkefni sérstaklega, og segir í greinargerð að það séu þeir þættir stjórnarskrárinnar, sem staðið hafa lítt breyttir frá árinu 1874. Þetta eru: Undirstöður íslenskrar stjórnskipunar og helstu grunnhugtök hennar; skipan löggjafarvalds og framkvæmdarvalds og valdmörk þeirra; hlutverk og staða forseta Íslands; sjálfstæði dómstóla og eftirlit dómstóla með öðrum handhöfum ríkisvalds og loks ákvæði um kosningar og kjördæmaskipan og lýðræðislega þátttöku almennings.

Samkvæmt frumvarpinu á fyrsta lota stjórnlagaþings að standa frá 17. júní til 15. júlí 2010. Næst á þingið að koma saman 4. október næsta haust og sitja til 5. nóvember. Loks á það að sitja frá 10. janúar til 16. febrúar 2011. Þingforseti verður kosinn við setningarathöfnina úr hópi þingfulltrúa.

Milli þinglotanna eiga þrjár þriggja manna starfsnefndir stjórnlagaþings að halda áfram störfum.

Fulltrúar á stjórnlagaþingi munu fá greidd laun þá daga sem þingið situr. Launin miðast við þingfararkaup alþingismanna, sem er um 520.000 kr á mánuði. Nefndarformenn, þingforseti, og meðlimir fastanefnda verða á fullum launum allt kjörtímabilið. Laun þingforsetans verða miðuð við laun forseta Alþingis, sem hefur ráðherralaun. Laun nefndar­formanna við laun nefndar­formanna á Alþingi, en þeir fá greitt fimmtán prósenta álag á þingfararkaup.

Fyrir þriðju og síðustu þinglotu á forseti stjórnlagaþings að leggja fram frumvarp til stjórnskipunar­laga, sem stjórnlagaþingið fjallar um og samþykkir við tvær umræður. Að lokinni umfjöllun stjórnlagaþings fær Alþingi frumvarpið til meðferðar.

Í frumvarpinu eru ákvæði sem ætlað er að tryggja jafnrétti kynjanna þannig að hlutfall annars kynsins verði ekki hærra en sextíu prósent þingfulltrúa.

Í kostnaðarmati kemur fram að heildarkostnaður við stjórnlagaþing er áætlaður allt að 392 milljónir króna.

peturg@frettabladid.is