Seðlabankinn segir vandasama siglingu framundan Óli Kristján Ármannsson skrifar 5. maí 2006 07:45 Bankastjórn Seðlabankans, Jón Sigurðsson, Eiríkur Guðnason og Davíð Oddsson Seðlabankastjórar við upphaf kynningarfundar bankans á skýrslu um fjármálastöðugleikann. Bankinn er bjartsýnn á stöðugleika fjármálakerfisins. Fréttablaðið/GVA Seðlabanki Íslands sendi í gær frá sér skýrslu um fjármálastöðugleika hér. Davíð Oddsson Seðlabankastjóri segist vilja sjá meiri merki um að dragi úr útlánum viðskiptabankanna og að staða Íbúðalánasjóðs sé óviðunandi. Á heildina litið segir bankinn stöðuna þó góða. Þjóðhagslegt ójafnvægi hefur aukist frá því Seðlabanki Íslands gaf síðast út rit um fjármálastöðugleika fyrir ári síðan. Bankinn kynnti síðdegis í gær nýja úttekt á fjármálastöðunni þar sem yfirskrift aðfararorða hennar er Vandasöm sigling framundan. Í fyrra var niðurstaða greiningar bankans sú að fjármálakerfið væri í meginatriðum traust þrátt fyrir mikla siglingu og það þyrfti næstu árin að glíma við ójafnvægi. Sú niðurstaða er óbreytt þótt horfur séu nú í fyrsta sinn síðan í nóvember 2001 sagðar neikvæðar. En boðarnir framundan eru nú sýnilegri og meiri, sagði Davíð Oddsson formaður bankastjórnar Seðlabankans þegar hann kynnti skýrsluna. Davíð segir að frá því í fyrra hafi tvennt gerst, annars vegar hafi aukist ójafnvægi í þjóðarbúskapnum og hins vegar orðið umskipti í fjármögnun viðskiptabankanna. Þar koma meðal annars til neikvæð umræða um íslenska hagkerfið og fleiri hlutir. Þá geta sveiflur í gengi krónunnar í kjölfar mikils viðskiptahalla og verðlækkun eigna haft töluverð áhrif á skuldsett heimili og fyrirtæki, auk rekstrarskilyrða fjármálafyrirtækja. Gengislækkunin kom bæði fyrr og hraðar en vonast var til, segir Davíð en bætir við að til lengri tíma sé hún þó holl, enda hafi gengið verið orðið töluvert hærra en samrýmst hafi getað jafnvægi í þjóðarbúskapnum. Viðbrögð við breyttum aðstæðum eru þegar hafin og mikilvægt að þétt sé haldið um stjórnvölinn og gætt fyllstu varfærni, segir Davíð og áréttar að á umbrotatímum sé ávallt áhætta fyrir hendi, en hlutverk skýrslunnar sé að meta getu fjármálakerfisins til að mæta hugsanlegu áfalli. Hann segir breyttar aðstæður krefjast þess að bankarnir hægi á vextinum, enda bendi allt til að aðgengi þeirra að fjármagni og kjör verði ekki eins hagstæð og verið hafa. Bankarnir hafa sagt við okkur að þeir séu byrjaðir að draga úr útlánum en við sjáum það ekki með skýrum hætti enn, segir hann en áréttar um leið að Seðlabankinn treysti þó fyllilega orðum bankanna um að málið sé á réttri leið, en vari um leið við því að við þessar aðstæður sé viðbúið að útlánatap þeirra eigi eftir að aukast. En við vildum gjarnan sjá skýrari merki um að menn hefðu dregið úr lánum. Davíð segir að staða Íbúðalánasjóðs sé óviðunandi og brýnt að koma á boðuðum breytingum á rekstri hans. Hann segur skilning bankans vera þann að ný lög um sjóðinn eigi að liggja fyrir um næstu áramót. Og seinna má það ekki vera, bætir hann við, en tekur ekki afstöðu til þess hvaða rekstrarform skuli taka við. Meginatriðið er að ekki er hægt að vera með sérstakan sjóð með ríkisábyrgð í samkeppni við bankana. Sömuleiðis sagði Davíð Seðlabankann ekki hafa tekið til þess afstöðu hvort rétt væri að sameina Fjármálaeftirlitið bankanum, en benti á að báðar stofnanir væru tiltölulega litlar með tilliti til mannaforráða og að þróunin hefði víða frekar verið í þá átt að sameina slíkar stofnanir. Viðskipti Mest lesið Öllu starfsfólki kollagenvinnslu í Grindavík sagt upp Viðskipti innlent Reiknar með því að Bónus sjái Prís sem áskorun Neytendur Lágvöruverðsverslunin Prís opnar í dag Neytendur Temu kaupin getu hæglega orðið að fíkn Neytendur Enginn byggi upp fyrirtæki til að standa í veg fyrir endurreisn þess Viðskipti innlent Verðstríð að hefjast á matvörumarkaði Neytendur Susan Wojcicki er látin Viðskipti erlent Litlu fyrirtækin: Upplifa sjálfbærni sem aukavinnu og vesen Atvinnulíf Google leiðin: Fjögur atvinnuviðtöl yfirdrifið nóg Atvinnulíf Sprenging í sölu á sérsmíðuðum saunaklefum Samstarf Fleiri fréttir Öllu starfsfólki kollagenvinnslu í Grindavík sagt upp Enginn byggi upp fyrirtæki til að standa í veg fyrir endurreisn þess Telja minni líkur á samdrætti í ferðaþjónustu með aukinni kortaveltu Ósáttur við að fyrrum eigandi Skagans 3X standi í vegi endurreisnar Staðreyndum snúið á hvolf til að eigna ríkisstjórninni verðbólguna Seðlabankinn hafi ekki önnur úrræði en að lækka vexti Tónleikastöðum fækkar: „Þetta er bara sorgleg þróun“ Spá áframhaldandi óbreyttum stýrivöxtum í næstu viku Tryggja sér 650 milljóna króna fjármögnun „Allt að því galið“ að taka ekki þátt í séreignarsparnaði Þórhallur ráðinn fjármálastjóri SORPU Ætla að lækka verð með ungverskum tannlæknum Hefja sölu áfengis á næstu tveimur vikum Atvinnuleysi mest á Suðurnesjum og minnst á Norðurlandi vestra Afnám tolla myndi gera út af við íslenskan landbúnað Bjóða upp á langlægsta verðið en samkeppnisaðilar óttast ekkert Upplifunin verði eins og að fara í búð í útlöndum Kominn tími til að Hopp og Zolo fái samkeppni Evrópska rafhlaupahjólaleigan Bolt opnar á Íslandi í dag Stórt skref stigið í yfirtöku JBT á Marel Klara nýr forstöðumaður hjá RSV „Komin í hóp fullorðnu félaganna“ Play mætt á aðalmarkað Kauphallar Meiri harka í framkvæmdum en áður og fleiri mál fyrir dóm Stefnir í helmingshækkun fasteignaskatta á atvinnuhúsnæði Allt að 43 prósent lægra matvöruverð án tolla Ein og hálf milljón í sekt vegna leyfislausrar Airbnb útleigu Gjaldþrotið nam 780 milljónum króna Stefna að því að opna Starbucks á fyrri hluta næsta árs Frá Bjarna Benediktssyni til Bestseller Sjá meira
Seðlabanki Íslands sendi í gær frá sér skýrslu um fjármálastöðugleika hér. Davíð Oddsson Seðlabankastjóri segist vilja sjá meiri merki um að dragi úr útlánum viðskiptabankanna og að staða Íbúðalánasjóðs sé óviðunandi. Á heildina litið segir bankinn stöðuna þó góða. Þjóðhagslegt ójafnvægi hefur aukist frá því Seðlabanki Íslands gaf síðast út rit um fjármálastöðugleika fyrir ári síðan. Bankinn kynnti síðdegis í gær nýja úttekt á fjármálastöðunni þar sem yfirskrift aðfararorða hennar er Vandasöm sigling framundan. Í fyrra var niðurstaða greiningar bankans sú að fjármálakerfið væri í meginatriðum traust þrátt fyrir mikla siglingu og það þyrfti næstu árin að glíma við ójafnvægi. Sú niðurstaða er óbreytt þótt horfur séu nú í fyrsta sinn síðan í nóvember 2001 sagðar neikvæðar. En boðarnir framundan eru nú sýnilegri og meiri, sagði Davíð Oddsson formaður bankastjórnar Seðlabankans þegar hann kynnti skýrsluna. Davíð segir að frá því í fyrra hafi tvennt gerst, annars vegar hafi aukist ójafnvægi í þjóðarbúskapnum og hins vegar orðið umskipti í fjármögnun viðskiptabankanna. Þar koma meðal annars til neikvæð umræða um íslenska hagkerfið og fleiri hlutir. Þá geta sveiflur í gengi krónunnar í kjölfar mikils viðskiptahalla og verðlækkun eigna haft töluverð áhrif á skuldsett heimili og fyrirtæki, auk rekstrarskilyrða fjármálafyrirtækja. Gengislækkunin kom bæði fyrr og hraðar en vonast var til, segir Davíð en bætir við að til lengri tíma sé hún þó holl, enda hafi gengið verið orðið töluvert hærra en samrýmst hafi getað jafnvægi í þjóðarbúskapnum. Viðbrögð við breyttum aðstæðum eru þegar hafin og mikilvægt að þétt sé haldið um stjórnvölinn og gætt fyllstu varfærni, segir Davíð og áréttar að á umbrotatímum sé ávallt áhætta fyrir hendi, en hlutverk skýrslunnar sé að meta getu fjármálakerfisins til að mæta hugsanlegu áfalli. Hann segir breyttar aðstæður krefjast þess að bankarnir hægi á vextinum, enda bendi allt til að aðgengi þeirra að fjármagni og kjör verði ekki eins hagstæð og verið hafa. Bankarnir hafa sagt við okkur að þeir séu byrjaðir að draga úr útlánum en við sjáum það ekki með skýrum hætti enn, segir hann en áréttar um leið að Seðlabankinn treysti þó fyllilega orðum bankanna um að málið sé á réttri leið, en vari um leið við því að við þessar aðstæður sé viðbúið að útlánatap þeirra eigi eftir að aukast. En við vildum gjarnan sjá skýrari merki um að menn hefðu dregið úr lánum. Davíð segir að staða Íbúðalánasjóðs sé óviðunandi og brýnt að koma á boðuðum breytingum á rekstri hans. Hann segur skilning bankans vera þann að ný lög um sjóðinn eigi að liggja fyrir um næstu áramót. Og seinna má það ekki vera, bætir hann við, en tekur ekki afstöðu til þess hvaða rekstrarform skuli taka við. Meginatriðið er að ekki er hægt að vera með sérstakan sjóð með ríkisábyrgð í samkeppni við bankana. Sömuleiðis sagði Davíð Seðlabankann ekki hafa tekið til þess afstöðu hvort rétt væri að sameina Fjármálaeftirlitið bankanum, en benti á að báðar stofnanir væru tiltölulega litlar með tilliti til mannaforráða og að þróunin hefði víða frekar verið í þá átt að sameina slíkar stofnanir.
Viðskipti Mest lesið Öllu starfsfólki kollagenvinnslu í Grindavík sagt upp Viðskipti innlent Reiknar með því að Bónus sjái Prís sem áskorun Neytendur Lágvöruverðsverslunin Prís opnar í dag Neytendur Temu kaupin getu hæglega orðið að fíkn Neytendur Enginn byggi upp fyrirtæki til að standa í veg fyrir endurreisn þess Viðskipti innlent Verðstríð að hefjast á matvörumarkaði Neytendur Susan Wojcicki er látin Viðskipti erlent Litlu fyrirtækin: Upplifa sjálfbærni sem aukavinnu og vesen Atvinnulíf Google leiðin: Fjögur atvinnuviðtöl yfirdrifið nóg Atvinnulíf Sprenging í sölu á sérsmíðuðum saunaklefum Samstarf Fleiri fréttir Öllu starfsfólki kollagenvinnslu í Grindavík sagt upp Enginn byggi upp fyrirtæki til að standa í veg fyrir endurreisn þess Telja minni líkur á samdrætti í ferðaþjónustu með aukinni kortaveltu Ósáttur við að fyrrum eigandi Skagans 3X standi í vegi endurreisnar Staðreyndum snúið á hvolf til að eigna ríkisstjórninni verðbólguna Seðlabankinn hafi ekki önnur úrræði en að lækka vexti Tónleikastöðum fækkar: „Þetta er bara sorgleg þróun“ Spá áframhaldandi óbreyttum stýrivöxtum í næstu viku Tryggja sér 650 milljóna króna fjármögnun „Allt að því galið“ að taka ekki þátt í séreignarsparnaði Þórhallur ráðinn fjármálastjóri SORPU Ætla að lækka verð með ungverskum tannlæknum Hefja sölu áfengis á næstu tveimur vikum Atvinnuleysi mest á Suðurnesjum og minnst á Norðurlandi vestra Afnám tolla myndi gera út af við íslenskan landbúnað Bjóða upp á langlægsta verðið en samkeppnisaðilar óttast ekkert Upplifunin verði eins og að fara í búð í útlöndum Kominn tími til að Hopp og Zolo fái samkeppni Evrópska rafhlaupahjólaleigan Bolt opnar á Íslandi í dag Stórt skref stigið í yfirtöku JBT á Marel Klara nýr forstöðumaður hjá RSV „Komin í hóp fullorðnu félaganna“ Play mætt á aðalmarkað Kauphallar Meiri harka í framkvæmdum en áður og fleiri mál fyrir dóm Stefnir í helmingshækkun fasteignaskatta á atvinnuhúsnæði Allt að 43 prósent lægra matvöruverð án tolla Ein og hálf milljón í sekt vegna leyfislausrar Airbnb útleigu Gjaldþrotið nam 780 milljónum króna Stefna að því að opna Starbucks á fyrri hluta næsta árs Frá Bjarna Benediktssyni til Bestseller Sjá meira