Hluthafar fengu of mikinn arð í góðærinu - gengið á varasjóð sparisjóða Sunna Karen Sigurþórsdóttir skrifar 10. apríl 2014 14:51 Skýrslan kynnt. vísir/gva Mikill hagnaður sparisjóðanna árin 2004–2007 leiddi til þess að arðsemi eigin fjár varð mjög mikil. Það gerði mörgum sparisjóðum kleift að greiða stofnfjáreigendum drjúgan arð. Nokkur dæmi voru um að greiddur væri út umtalsvert meiri arður en lög leyfðu. Jafnvel sem nam meira en hagnaði viðkomandi rekstrarárs. Þannig var beinlínis gengið á varasjóðinn. Þetta kemur fram í nýútgefinni skýrslu Rannsóknarnefndar Alþingis. Reglur um hámarksarðgreiðsluhlutfall voru í höndum Tryggingasjóðs sparisjóða. Stjórn hans var að mestu leyti skipuð sparisjóðsstjórum. Enginn hafði að lögum eftirlitsskyldu með arðgreiðslum sparisjóðanna. Þegar yfirverðsvæntingar og arðsvonir stofnfjáreigenda voru komnar í algleyming var ugglaust erfitt að standa gegn kröfum þeirra um háan arð.Tvívegis reynt að breyta stærsta sparisjóðnum í hlutafélag – Átök leystust úr læðingi Í skýrslunni segir að á árunum 2001–2004 hafi verið gerðar tvær tilraunir til að breyta stærsta sparisjóðnum í hlutafélag. Þar urðu átök milli stofnfjáreigenda, starfsmanna og stjórnar og ýmsir markaðskraftar leystust úr læðingi. Löggjafinn hafði ekki búið svo um hnútana að hindruð yrðu bein viðskipti með stofnfjárbréf einstaklinga í milli á öðru verði en hinu endurreiknaða stofnverði. Væntingar um hátt yfirverð fyrir bréfin kviknuðu og urðu ekki kveðnar niður. Grundvallarreglunni um að stofnfjárhafar ættu ekki tilkall til ágóðahlutar sparisjóðsins, nema aðeins af innborguðu stofnfé sínu, var ekki lengur haldið á lofti. Það að gera stofnfjárbréfin vænlegri sem fjárfestingarkost heppnaðist dável, því fá ef nokkur önnur verðbréf gáfu eftir það jafnháa ávöxtun en báru um leið litla áhættu. Þau voru verðtryggð, þau nutu sérstaks endurmats sem gat numið 5% árlega og þau gáfu góðan arð, jafnvel þótt tap væri á rekstri sparisjóðsins. Þessi andlitslyfting stofnfjárbréfanna reyndist hins vegar aðeins hagsbót fyrir stofnfjáreigendur en varð íþyngjandi fyrir sparisjóðina sjálfa. Tengdar fréttir 21 mál gæti varðað fangelsisrefsingu Fjármálaeftirlitið og embætti sérstaks saksóknara fá málin til rannsóknar. 10. apríl 2014 14:49 Heildarkostnaður rúmir 33 milljarðar Í árslok 2012 var stofnfé í eigu ríkisins 1,9 milljarðar króna en á árinu 2013 voru afskrifaðar 213 milljónir króna af stofnfé ríkissjóðs í sparisjóðunum. 10. apríl 2014 14:28 Lánsfé sótt án þess að vita til hvers Lánsfé sparisjóða var margoft sótt á markað áður en búið var að ákveða til hvaða verkefna ætti að lána. Talið var víst að hægt yrði að lána féð út. 10. apríl 2014 14:36 Skýrslan um fall sparisjóðanna kynnt í dag Rannsóknarnefnd Alþingis vegna falls sparisjóðanna mun kynna skýrslu sína klukkan tvö í dag. 10. apríl 2014 09:40 Mest lesið Klara á Kanarí: „Fólk kom með ferðatöskur af saltfiski og seldi“ Atvinnulíf Óttast að raforkuverð fjórfaldist án inngrips Neytendur Blekking við neytendur eða leið til að halda „þægilegri verðpunkti“? Neytendur Eiginkonan kvartar undan fíflagangi á morgnana Atvinnulíf Gjaldþrot olíuleitarfélags upp á 12 milljarða Viðskipti innlent Þessari rafmagnsflugvél er ætlað að flytja 90 farþega Viðskipti erlent Að ná til baka tilfinningunni: Það er gaman í vinnunni Atvinnulíf Réttur og öryggi leigjenda aukast á sunnudaginn Neytendur Á mannamáli: „Ég er bara einhver „nobody,“ við erum ekki með nein gögn“ Atvinnulíf Pálmasynir selja IKEA-starfsemina í Eystrasaltslöndunum Viðskipti innlent Fleiri fréttir Ráðinn hönnunarstjóri Aton Gjaldþrot olíuleitarfélags upp á 12 milljarða Pálmasynir selja IKEA-starfsemina í Eystrasaltslöndunum Costco innkallar makkarónukökur vegna salmonellu Tapaði 1,2 milljörðum á fyrri hluta ársins Innáskipting hjá Kviku „Prísáhrif“ í verðbólgutölum Verður meðal stærstu hluthafa og tekur við stjórnarformennsku Verð á matvöru lækkar í fyrsta sinn í þrjú ár Tilboð berast í eignir þrotabúsins: „Alltaf með símann opinn ef menn hafa áhuga“ Rekstrarhagnaður Sýnar nam 169 milljónum Hagnaður Skaga fyrstu sex mánuði ársins 273 milljónir Krefur Eimskip og Samskip um þrjá milljarða króna í skaðabætur Hreyfill gerir sátt við Samkeppniseftirlitið eftir kvörtun Hopp Lýsir ófremdarástandi í skilum ársreikninga Play fjölgar áfangastöðum í Portúgal Hundrað og fimmtíu missa vinnuna hjá Controlant Samstarfi um milljarðauppbyggingu slitið Skipaður deildarforseti viðskipta- og hagfræðideildar HR Kaupa allt hlutafé í Promennt Skúli í Subway boðar hópmálsókn gegn Sveini Andra Gervigreindin planaði sumarfrí fjölskyldunnar Gildistími tilboðsins framlengdur Kveður Marel og verður aðstoðarforstjóri Kapp Helga Hrund í hóp meðeiganda Maven Ráðinn forstöðumaður Fyrirtækjaráðgjafar Landsbankans New York Times og BBC segja Íslendinga furða sig á stöðu gúrkunnar Vilja verða hverfisbarinn við Snorrabraut Segir DNA-tal ráðherra fráleita skýringu á verðbólgu Mata-systkinin gera yfirtökutilboð í fasteignafélagið Eik Sjá meira
Mikill hagnaður sparisjóðanna árin 2004–2007 leiddi til þess að arðsemi eigin fjár varð mjög mikil. Það gerði mörgum sparisjóðum kleift að greiða stofnfjáreigendum drjúgan arð. Nokkur dæmi voru um að greiddur væri út umtalsvert meiri arður en lög leyfðu. Jafnvel sem nam meira en hagnaði viðkomandi rekstrarárs. Þannig var beinlínis gengið á varasjóðinn. Þetta kemur fram í nýútgefinni skýrslu Rannsóknarnefndar Alþingis. Reglur um hámarksarðgreiðsluhlutfall voru í höndum Tryggingasjóðs sparisjóða. Stjórn hans var að mestu leyti skipuð sparisjóðsstjórum. Enginn hafði að lögum eftirlitsskyldu með arðgreiðslum sparisjóðanna. Þegar yfirverðsvæntingar og arðsvonir stofnfjáreigenda voru komnar í algleyming var ugglaust erfitt að standa gegn kröfum þeirra um háan arð.Tvívegis reynt að breyta stærsta sparisjóðnum í hlutafélag – Átök leystust úr læðingi Í skýrslunni segir að á árunum 2001–2004 hafi verið gerðar tvær tilraunir til að breyta stærsta sparisjóðnum í hlutafélag. Þar urðu átök milli stofnfjáreigenda, starfsmanna og stjórnar og ýmsir markaðskraftar leystust úr læðingi. Löggjafinn hafði ekki búið svo um hnútana að hindruð yrðu bein viðskipti með stofnfjárbréf einstaklinga í milli á öðru verði en hinu endurreiknaða stofnverði. Væntingar um hátt yfirverð fyrir bréfin kviknuðu og urðu ekki kveðnar niður. Grundvallarreglunni um að stofnfjárhafar ættu ekki tilkall til ágóðahlutar sparisjóðsins, nema aðeins af innborguðu stofnfé sínu, var ekki lengur haldið á lofti. Það að gera stofnfjárbréfin vænlegri sem fjárfestingarkost heppnaðist dável, því fá ef nokkur önnur verðbréf gáfu eftir það jafnháa ávöxtun en báru um leið litla áhættu. Þau voru verðtryggð, þau nutu sérstaks endurmats sem gat numið 5% árlega og þau gáfu góðan arð, jafnvel þótt tap væri á rekstri sparisjóðsins. Þessi andlitslyfting stofnfjárbréfanna reyndist hins vegar aðeins hagsbót fyrir stofnfjáreigendur en varð íþyngjandi fyrir sparisjóðina sjálfa.
Tengdar fréttir 21 mál gæti varðað fangelsisrefsingu Fjármálaeftirlitið og embætti sérstaks saksóknara fá málin til rannsóknar. 10. apríl 2014 14:49 Heildarkostnaður rúmir 33 milljarðar Í árslok 2012 var stofnfé í eigu ríkisins 1,9 milljarðar króna en á árinu 2013 voru afskrifaðar 213 milljónir króna af stofnfé ríkissjóðs í sparisjóðunum. 10. apríl 2014 14:28 Lánsfé sótt án þess að vita til hvers Lánsfé sparisjóða var margoft sótt á markað áður en búið var að ákveða til hvaða verkefna ætti að lána. Talið var víst að hægt yrði að lána féð út. 10. apríl 2014 14:36 Skýrslan um fall sparisjóðanna kynnt í dag Rannsóknarnefnd Alþingis vegna falls sparisjóðanna mun kynna skýrslu sína klukkan tvö í dag. 10. apríl 2014 09:40 Mest lesið Klara á Kanarí: „Fólk kom með ferðatöskur af saltfiski og seldi“ Atvinnulíf Óttast að raforkuverð fjórfaldist án inngrips Neytendur Blekking við neytendur eða leið til að halda „þægilegri verðpunkti“? Neytendur Eiginkonan kvartar undan fíflagangi á morgnana Atvinnulíf Gjaldþrot olíuleitarfélags upp á 12 milljarða Viðskipti innlent Þessari rafmagnsflugvél er ætlað að flytja 90 farþega Viðskipti erlent Að ná til baka tilfinningunni: Það er gaman í vinnunni Atvinnulíf Réttur og öryggi leigjenda aukast á sunnudaginn Neytendur Á mannamáli: „Ég er bara einhver „nobody,“ við erum ekki með nein gögn“ Atvinnulíf Pálmasynir selja IKEA-starfsemina í Eystrasaltslöndunum Viðskipti innlent Fleiri fréttir Ráðinn hönnunarstjóri Aton Gjaldþrot olíuleitarfélags upp á 12 milljarða Pálmasynir selja IKEA-starfsemina í Eystrasaltslöndunum Costco innkallar makkarónukökur vegna salmonellu Tapaði 1,2 milljörðum á fyrri hluta ársins Innáskipting hjá Kviku „Prísáhrif“ í verðbólgutölum Verður meðal stærstu hluthafa og tekur við stjórnarformennsku Verð á matvöru lækkar í fyrsta sinn í þrjú ár Tilboð berast í eignir þrotabúsins: „Alltaf með símann opinn ef menn hafa áhuga“ Rekstrarhagnaður Sýnar nam 169 milljónum Hagnaður Skaga fyrstu sex mánuði ársins 273 milljónir Krefur Eimskip og Samskip um þrjá milljarða króna í skaðabætur Hreyfill gerir sátt við Samkeppniseftirlitið eftir kvörtun Hopp Lýsir ófremdarástandi í skilum ársreikninga Play fjölgar áfangastöðum í Portúgal Hundrað og fimmtíu missa vinnuna hjá Controlant Samstarfi um milljarðauppbyggingu slitið Skipaður deildarforseti viðskipta- og hagfræðideildar HR Kaupa allt hlutafé í Promennt Skúli í Subway boðar hópmálsókn gegn Sveini Andra Gervigreindin planaði sumarfrí fjölskyldunnar Gildistími tilboðsins framlengdur Kveður Marel og verður aðstoðarforstjóri Kapp Helga Hrund í hóp meðeiganda Maven Ráðinn forstöðumaður Fyrirtækjaráðgjafar Landsbankans New York Times og BBC segja Íslendinga furða sig á stöðu gúrkunnar Vilja verða hverfisbarinn við Snorrabraut Segir DNA-tal ráðherra fráleita skýringu á verðbólgu Mata-systkinin gera yfirtökutilboð í fasteignafélagið Eik Sjá meira
21 mál gæti varðað fangelsisrefsingu Fjármálaeftirlitið og embætti sérstaks saksóknara fá málin til rannsóknar. 10. apríl 2014 14:49
Heildarkostnaður rúmir 33 milljarðar Í árslok 2012 var stofnfé í eigu ríkisins 1,9 milljarðar króna en á árinu 2013 voru afskrifaðar 213 milljónir króna af stofnfé ríkissjóðs í sparisjóðunum. 10. apríl 2014 14:28
Lánsfé sótt án þess að vita til hvers Lánsfé sparisjóða var margoft sótt á markað áður en búið var að ákveða til hvaða verkefna ætti að lána. Talið var víst að hægt yrði að lána féð út. 10. apríl 2014 14:36
Skýrslan um fall sparisjóðanna kynnt í dag Rannsóknarnefnd Alþingis vegna falls sparisjóðanna mun kynna skýrslu sína klukkan tvö í dag. 10. apríl 2014 09:40